فراگیری مالی یک مفهموم جدید است که در راستای بهبود خدمات مالی بانک ها شکل گرفته است. پژوهشنامه «فراگیری مالی» با هدف تبیین و عمقبخشی به این مفهوم توسط داتین منتشر شد که با هدف موشکافی مفهوم آن و بررسی مسیر تسهیلاتدهی در این حوزه تدوین شده است.
مفهوم فراگیری مالی ورای توانمندسازی مالی افراد جامعه قرار میگیرد و توسعه آن سبب میشود تا زندگی مردم بهبود پیدا کند. داتین، آن را فلسفه وجودی خود میداند و اثر آن را بر توسعه پایدار، شگرف تلقی میکند. در باور این مجموعه، فراگیری مالی دسترسی عادلانه و مقرونبهصرفه هموطنانمان به خدمات مالی است تا خلق ارزش برای آنها ممکن شود و توسعه همگانی با رونق اقتصادی رخ دهد.
.
تدوین گزارش فراگیری مالی
در همین مسیر، این گزارش با بررسی چندین منبع در مورد تعریف مشخص از این مفهوم آغاز شده و تلاش دارد تا خطای شناختی رایج در این خصوص را برطرف کند. این پژوهشنامه بعد از ارائه تعریف، بهدنبال شاخصهای فراگیری مالی میرود و لیستی از آنها را طرح میکند. سنجش آن در مقیاس جهانی و محلی، چالشهای متعددی دارد که در این پژوهشنامه با گرفتن برآیند از مهمترین شاخصها و بر اساس حوزههای مختلفی چون مالکیت حساب، پرداختهای دیجیتال، پسانداز و قرضدادن مورد بررسی قرار گرفته است. محتوای این گزارش عبارت است از:
- تاریخ تحولات بانکداری و فراگیری مالی
- تعریف، محدوده و اهمیت
- آثار آن بر رفاه و بهبود وضعیت اقتصادی
- اندازه گیری این مفهوم
- سنجش آن در مقیاس جهانی
- عوامل اثرگذار بر توسعه و عدم توسعه آن
- مدلهای کسب وکار بانکی جدید مبتنی بر مفهوم
- بازیگران جدید در صنعت مالی و تحقق آن
- فراگیری مالی همسو با درک مشتری
- انواع نئوبانک
- ویپاد، ترابانک پاسارگاد
- شرکت های بزرگ تکنولوژی و نقش آنها در توسعه آن
- شرکت های بزرگ مبتنی بر تکنولوژی در ایران
- نقش فناوری های زیرساختی بانکی در توسعه فراگیری مالی
- ارزیابی صنعت مالی ایران و جایگاه اعتبار خرد در آن
- نظام بانکی: وضعیت کلان و اعطای اعتبار خرد
- عملکرد لندتک ها در توسعه آن
- ویپاد و توسعه این مفهوم
در این گزارش، منشاهای عدم بهکارگیری خدمات مالی مورد بررسی قرار گرفته است. همچنین طبق تصویر، چهار حوزه اثرگذار در توسعه فراگیری مالی مطرح شده است. این موارد، شامل سواد مالی، چارچوب حقوقی و بهبود در تکنولوژیهای جدید وامدهی هستند.
.
.
نقطه تمایز گزارش فراگیری مالی
پژوهش حاضر، بازیگران صنعت مالی را ارکان اثرگذار بر فراگیری مالی تلقی میکند. در ادامه نیز نهادهای بانکی، غیربانکی و فینتکها را بررسی و به دلایل اقبال صنعت فینتک اشاره دارد. همچنین، به نقش فناوریهای زیرساختی بانکی در ارتقای این مفهوم پرداخته شده و رویکردهای تحولآفرین در زیرساختهای بانکی مورد بررسی قرار گرفته است. در ادامه نیز نیمنگاهی به اثر شبکهای شرکتهای بزرگ تکنولوژی (BigTech) شده است.
همچنین روی اثر تسهیلاتدهی در آن متمرکز و تلاش شده تا تصویری مشخص از این امکان در کشور ارائه شود. سپس با مقایسه ترکیب تسهیلات ارائهشده به خانوار در ایران و آمریکا سعی در ارائه نگاهی کلان به این مهم دارد. در پایان، به ویپاد و نقش آن در توسعه این مفهوم اشاره شده است.
.
برای مطالعه پژوهشنامه فراگیری مالی که متمرکز بر چارچوب مفهومی، تجربیات جهانی و چالشهای نظام مالی در ایران است، اینجا را کلیک کنید.
