ابزارهای تامین مالی زنجیره ای متفاوت است. روش های گوناگونی برای تامین مالی شرکتها وجود دارند که بانکها و مؤسسههای اعتباری از انها برای تامین مالی فعالیتهای تجاری شرکتها استفاده مینمایند. همانطور که شرکتها روشهای مختلف را با توجه به عواملی همچون هزینه تامین مالی، ریسک و بازده و… استفاده می کنند، بانکها نیز عواملی همچون کاربردها، وجوه اشتراک و افتراق، ویژگی های ابزارهای تامین مالی را جهت بکارگیری ابزارهای تامین مالی برای تامین مالی خود در نظر میگیرند.
.
فهرست مطالب
انواع ابزارهای تامین مالی زنجیره ای
تامین مالی زنجیره ای راهکاری است که زنجیره های متصل به هم در فرایندهای تولید و تهیه و مواد اولیه و کسب و کارهایی که در یک زمینه فعالیت می کنند و مراوده مالی دارند، را از مراجعه تک به تک به بانک برای دریافت تسهیلات بی نیاز می کند و بانک در مسیر دریافت و پرداخت میان اجزای متصل به هم یک صنعت یا کسب و کار قرار می گیرد و فرایندهای مالی و پرداختی انان را تسهیل می نماید.
اصطلاح تامین مالی زنجیره تولید کالا، گاهی اوقات برای توصیف طیف گستردهتری از راهحلهای تامین مالی استفاده میشود، از جمله راهحلهایی مانند تنزیل پویا (dynamic discounting) که در ان شرایط پرداخت بین خریدار و عرضهکننده به طور خاص در نظر گرفته میشود تا طرفین با تسریع در پرداخت هزینه کالا یا خدمات در ازای کاهش قیمت (تخفیف) معامله خود را پیش ببرند. با این حال، این اصطلاح بیشتر به عنوان مترادف برای فاکتورسازی معکوس (reverse factoring) استفاده میشود.
.
.
در مدل جدید تامین مالی زنجیرهای، به جای اینکه سیاستگذار تنها برای یک بنگاه مدیریت پرتفو، مدیریت ریسک سرمایه گذاری را انجام دهد، برای همه بنگاههای فعال در یک زنجیره تولید یک محصول، هر سه این کارها را به طور همزمان انجام میدهد. اما این کار به چه ابزارهایی انجام میشود؟ در ادامه، ابزارهای تامین مالی زنجیره ای متناسب با بازار ایران خواهیم پرداخت. مهمترین ابزارهای تامین مالی زنجیره ای عبارتند از:
.
۱- برات الکترونیکی
برات الکترونیکی یک ابزار مالی دیجیتال است که فرایندهای مربوط به برات را در محیط بانکداری الکترونیکی به صورت کاملا خودکار انجام میدهد. این سیستم با استفاده از تکنولوژی شبکههای کامپیوتری، مراحلی چون صدور، قبولی، تحویل، تایید، پرداخت، تنزیل و تعهد را به صورت الکترونیکی پردازش میکند و یکی از ابزارهای تامین مالی زنجیره ای است.
.
۲- سفته الکترونیکی
سفته یا فته طلب سندی است که به موجب ان شخص امضاء کننده متعهد میشود که مبلغی را در تاریخ معینی و یا عندالمطالبه در وجه شخص دیگری و یا در حواله کرد ان شخص پرداخت نماید. تفاوت سفته با برات این است که شخص امضاءکننده به شخص دیگری دستور پرداخت را نمیدهد و خودش متعهد به پرداخت مبلغ سفته میشود. در حالیکه در برات سه نفر دخیل هستند (براتکش، برات گیر، دارنده برات )، در سفته دو شخص (متعهد سفته و دارنده سفته) دخالت دارند.
سفته الکترونیکی همان سفته است که در قانون تجارت از ان نامبرده شده است و تمامی شرایط سفته از جمله واخواست سفته بر ان برقرار است. نحوه صدور ان بصورت الکترونیکی است و دیگر نیازی به مراجعه به بانکها و یا دکههای روزنامه فروشی ندارد.
.
.
۳- کارت اعتباری
کارتهای اعتباری به عنوان یکی از ابزارهای تامین مالی زنجیره ای نقش مهمی ایفا میکنند. این کارتها به تامینکنندگان امکان میدهند تا پیش از موعد مقرر، مطالبات خود را وصول کنند، که این امر به بهبود جریان نقدینگی و کاهش ریسکهای مرتبط با اختلالات احتمالی در زنجیره تامین کمک شایانی میکند.
دارندگان کارت اعتباری میتوانند تا حد مجاز اعتبار تعیین شده توسط بانک صادرکننده، خریدهای خود را انجام دهند، بدون انکه نیازی به داشتن موجودی فوری در حساب بانکی خود داشته باشند. بدهیهای ناشی از استفاده از کارت اعتباری باید طی دورهای معین، چه به صورت یکجا و چه به شکل اقساطی، تسویه گردند.
.
۴- اعتبارات اسنادی مدت دار
اعتبارات اسنادی داخلی مدتدار، که به انها LC داخلی نیز گفته میشود، ابزارهای مالی پیچیدهای هستند که در تامین مالی زنجیرهای برای تسهیل تجارت و کاهش هزینههای مالی به کار میروند. این اعتبارات، شرکتها را قادر میسازند تا با استفاده از اعتبار بانکی به جای پرداختهای نقدی، معاملات خود را انجام دهند، که این امر به افزایش تقاضا برای کالاها و خدمات انها منجر میشود.
.
۵- ارواق گواهی اعتبار مولد (گام)
اوراق گواهی اعتبار مولد، که به انها اوراق گام نیز گفته میشود، ابزارهای مالی هستند که برای کمک به تامین مالی شرکتها و کارخانهها طراحی شدهاند. این اوراق به شرکتها اجازه میدهند تا بدون نیاز به وامگیری مستقیم از بانکها، به منابع مالی دسترسی پیدا کنند. یکی از پرطرفدارترین ابزارهای تامین مالی زنجیره ای در ایران هستند.
.
.
۶- مرابحه
تسهیلات مرابحه، یکی از روشهای نوین و انعطافپذیر تامین مالی در چارچوب اصول اقتصادی اسلامی است که به منظور پاسخگویی به نیازهای مالی افراد و کسبوکارها طراحی شده است. در این روش، بانک یا مؤسسه مالی به عنوان واسطه، کالا یا خدمات مورد نیاز مشتری را خریداری کرده و با افزودن سود مشخصی بر قیمت خرید، ان را به صورت نقدی یا اقساطی به مشتری میفروشد. این سود، نه به عنوان بهره، بلکه به عنوان سهمی از سود معامله تلقی میشود که از پیش تعیین و در قرارداد ذکر میگردد.
.
۷- مضاربه
تسهیلات مضاربه، در واقع یک نوع همکاری مالی است که در ان بانک یا مؤسسه مالی به عنوان شریک سرمایهگذار، پولی را در اختیار فرد یا شرکتی قرار میدهد تا با ان در کسبوکاری سرمایهگذاری کند. اینجا، بانک نقش یک شریک خاموش را دارد و فرد یا شرکت سرمایهگیرنده، مدیریت و اجرای کسبوکار را بر عهده میگیرد.
در این مدل، سود حاصل از کسبوکار بر اساس نسبتی که قبلا تعیین شده، بین بانک و سرمایهگیرنده تقسیم میشود. اگر کسبوکار موفقیتامیز باشد و سودی حاصل شود، هر دو طرف بر اساس توافق اولیه، در سود شریک میشوند. اما اگر کسبوکار با زیان مواجه شود، تنها بانک است که زیان را متحمل میشود، مگر اینکه نشان داده شود سرمایهگیرنده در اداره کسبوکار کوتاهی کرده است.
.
۸- مشارکت مدنی
تسهیلات مشارکت مدنی، راهکاری نوین در دنیای بانکداری است که بر پایه همکاری و مشارکت استوار است. این خدمات بانکی، بر اساس قراردادهای مشارکتی شکل میگیرند و به افراد و شرکتها این امکان را میدهند که در کنار بانکها، در پروژههای مختلف اقتصادی از جمله تولیدی، صنعتی، کشاورزی، ساختمانی و تجاری مانند صادرات و واردات، سرمایهگذاری کنند.
.
۹- خرید دین
تسهیلات خرید دین، یک راهکار مالی هوشمندانه برای کسب نقدینگی است. در این سیستم، بانکها و مؤسسات مالی به عنوان واسطهای عمل میکنند که دینهای مدتدار را پیش از سررسید، با قیمتی مناسبتر از ارزش اسمی ان خریداری کنند. سپس، در زمان مقرر، مبلغ کامل را از بدهکاران بازیابی مینمایند. این شیوه برای فروشندگانی که به دنبال تبدیل اسناد تجاری به پول نقد هستند، بسیار مفید است.
.
۱۰- استصناع
تسهیلات استصناع، یک نوع تسهیلات مالی است که بانکها و مؤسسات مالی برای حمایت از پروژههای تولیدی و صنعتی ارائه میدهند. به زبان ساده، این تسهیلات به این صورت عمل میکند که بانک یا مؤسسه مالی، پولی را در اختیار تولیدکننده یا پیمانکار قرار میدهد تا محصول یا پروژهای را با مشخصات خاصی که قبلا توافق شده، تولید یا اجرا کند.
به این ترتیب، اگر شما یک کارخانه دارید و میخواهید محصول جدیدی تولید کنید، اما نیاز به سرمایه دارید، میتوانید از تسهیلات استصناع استفاده کنید. شما با بانک قراردادی میبندید که در ان جزئیات محصول، هزینهها، و زمان تحویل ان مشخص میشود. سپس بانک مبلغ مورد نیاز را به شما پرداخت میکند تا شروع به تولید کنید. وقتی محصول اماده شد، ان را به بانک تحویل میدهید و بانک ان را به فروش میرساند یا به شخص دیگری که در قرارداد تعیین شده، تحویل میدهد.
.
۱۱- فروش اقساطی
فروش اقساطی روشی است که در ان مالک یک کالا یا خدمت، ان را به شخص دیگری میفروشد و بهای ان را به صورت دورهای و در قسطهای مشخص دریافت میکند. این روش میتواند شامل فروش انواع مختلفی از کالاها و خدمات باشد، از جمله مسکن، مواد اولیه، لوازم یدکی، ابزار کار، وسایل حمل و نقل، کالاهای مصرفی بادوام، وسایل تولید، ماشینالات و تاسیسات. این ابزار هم از پرطرفدارترین ابزارهای تامین مالی زنجیره ای است که الان خیلی روی بورس هست.
.
در صورت نیاز به اطلاعات بیشتر درباره ابزارهای تامین مالی زنجیره ای، با من در تماس باشید.
.
