شفافیت مالی با تامین مالی زنجیره ای

شفافیت مالی کلید موفقیت در انواع صنعت است. شفافیت مالی در یک اقتصاد به در دسترس بودن و در دسترس بودن اطلاعات مالی دقیق اشاره دارد که به ذینفعان (سرمایه‌گذاران، نهادهای نظارتی، عموم مردم) اجازه می‌دهد تا سلامت مالی و عملکرد مشاغل و مؤسسات را درک کنند. این شفافیت برای ایجاد اعتماد، تضمین پاسخگویی و تقویت یک سیستم مالی پایدار و کارآمد بسیار مهم است.

.

رابطه شفافیت مالی با تامین مالی زنجیره ای

تامین مالی زنجیره ای (Supply chain finance) به معنای فراهم کردن پول و جریان‌های نقدی برای انجام فرایندهای مختلف سازمانی است. به بیانی دیگر، تامین مالی زنجیره تامین رویکردی خلاقانه است که شرکت‌ها برای تخصیص منابع مالی و بهینه‌سازی جریان‌های مالی در زنجیره تامین از ان استفاده می‌کنند. این رویکرد منجر به کاهش هزینه‌ها، افزایش سوداوری و کارایی هرچه بیشتر سازمان می‌شود و با ارائه گزینه‌های انتخابی برای پرداخت‌ها، بهینه‌سازی نقدینگی در شبکه را در پی دارد.

در حقیقت، تامین مالی زنجیره‌ای، مجموعه‌ای از شیوه‌ها و عملیات تامین مالی از قبیل تنزیل اسناد دریافتنی، خرید دین، عاملیت، عاملیت معکوس، پرداخت تسهیلات و اوراق بهادارسازی اسناد دریافتنی است که در چارچوب روش‌های زنجیره‌ای، منجر به بهبود مدیریت سرمایه‌ در گردش بنگاه‌های تولیدی می‌شود. در این روش، به جای شیوه سنتی دریافت تسهیلات مستقیم توسط بنگاه‌های اقتصادی، فرایند تامین مالی بنگاه‌ها به‌صورت پیوسته و در طول زنجیره‌های تامین و مبتنی بر جریان واقعی کالا و بر اساس صورت‌حساب الکترونیکی صورت می‌گیرد.

.

.

مزیت های تامین مالی زنجیره ای

گرایش به این رویکرد، اگرچه مزیت‌ها و سوداوری‌های بی‌شماری را برای بنگاه‌های عضو شبکه و زنجیره‌ تامین به همراه داشته، اما مشکلات و پیچیدگی‌های فراوانی را نیز برای مدیریت جریان‌های مالی، نقدینگی و سرمایه در گردش بنگاه‌ها و شرکای تجاری انها به دنبال داشته است. یک راهکار مناسب در این زمینه، تغییر رویکرد و نقش ارائه‌دهندگان خدمات مالی از تامین‌کننده صرف منابع مالی به عنوان شرکای تجاری بنگاه‌های اقتصادی و تجاری است.

با پیاده‌سازی تامین مالی زنجیره‌ای، شفافیت مالی و کارایی فرایند تامین مالی افزایش یافته و هزینه تمام‌شده محصول کاهش می‌یابد و ضمن تسهیل و تسریع تامین مالی بنگاه‌های اقتصادی و کمک به تولید، میزان انحراف منابع از تولید کاهش خواهد یافت.

.

ضرورت توجه به شفافیت مالی با تغییر رویکرد

ضرورت تغییر رویکرد تامین مالی سرمایه در گردش از نظام سنتی به تامین مالی زنجیره تامین در وضعیت فعلی، تامین مالی سرمایه در گردش با چالش‌های عدیده‌ای مواجه است؛ دریافت تسهیلات به‌طور موازی توسط تمام حلقه‌های تولید، سهولت انحراف منابع مالی از چرخه تولید و ورود به بازار دارایی‌ها، عدم شفافیت کافی در فرایند پرداخت تسهیلات و کنترل‌پذیر نبودن فرایند گردش اعتبار در زنجیره‌ها، عدم‌تقارن اطلاعاتی میان ذی‌نفعان مختلف بازار، افزایش هزینه تمام‌شده محصول وفرایند زمان‌بر دریافت تسهیلات بانکی سرمایه‌ در گردش از جمله چالش‌های تامین سرمایه در گردش بنگاه‌های تولیدی است.

براساس امارها، نسبت مانده تسهیلات بانکی به تولید ناخالص داخلی، طی بیست سال اخیر، بیش از دوبرابر شده است. سهم بازار سرمایه به‌ویژه اوراق بدهی و همچنین تامین مالی خارجی در تامین مالی بنگاه‌های تولیدی بسیار اندک است و بخش عمده بار تامین مالی بنگاه‌ها بر منابع بانکی تحمیل می‌شود.

. به گفته فریال مستوفی، رئیس کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق تهران در نشست مشترک دو کمیسیون «صنعت و معدن» و کمیسیون «بازار پول و سرمایه» اتاق تهران، فقدان ابزارها و بازارهای مالی مناسب برای تهاتر مطالبات و بدهی‌های بنگاه‌های تولیدی باعث افزایش پیچیدگی تامین مالی در کوتاه مدت شده است.

.

.

این در حالی است که در روش‌های تامین مالی زنجیره ای، ضمن افزایش شفافیت مالی در دریافت خدمات بانکی، مسائل مرتبط با وثیقه سپاری، اعتبار سنجی و اعطای خدمات بانکی با سرعت بیشتری انجام خواهد شد. همچنین، به گفته مدیر اداره تامین مالی زنجیره تولید بانک مرکزی، در تامین مالی زنجیره‌ای امکان به‌کارگیری انواع شیوه‌های تعهدی و انتقال اعتبار بین حلقه‌های مختلف برای تامین مالی بنگاه‌ها وجود دارد که منجر به کاهش نیاز بنگاه‌ها به تسهیلات جدید خواهد شد.

.

در انتها

می توان گفت تسریع و بهبود فرایند تامین مالی سرمایه در گردش بنگاه‌های تولیدی و شفافیت مالی را یکی از مزایای توسعه زنجیره‌های تامین مالی زنجیره‌ای برشمرد. همچنین کاهش نیاز به دریافت تسهیلات جدید برای تامین مالی سرمایه در گردش، کاهش مطالبات غیرجاری بانک‌ها، کاهش انحراف منابع و افزایش کارایی تخصیص منابع از جمله دیگر این مزیت‌هاست.